De interne vertrouwenspersoon m/v,
een waardevolle aanvulling op het pastoraat
Na de aanstelling van vertrouwenspersonen op scholen en bedrijven kom je in de kerk ook steeds vaker interne vertrouwenspersonen (IVP-ers) tegen. De kerken zijn zich steeds meer bewust van de noodzaak om gemeenteleden die in nood komen zorgvuldig op te vangen. De vertrouwenspersoon is een goede aanvulling op het pastoraat.
De rol van de vertrouwenspersoon
De IVP-er geeft aandacht aan signalen en kan in aanraking komen met ingewikkelde problematiek rond incest, seksueel misbruik en huiselijk geweld.
Daar waar het pastoraat aandacht schenkt aan de invloed van problemen op het geestelijk leven van een gemeentelid, gaat de IVP-er met het gemeentelid op zoek naar een geschikte vorm van psychosociale zorg. De IVP-er vangt gemeenteleden op die zelf niet de juiste weg naar passende hulp weten of durven te gaan.
Onafhankelijke positie
De vertrouwenspersoon heeft een onafhankelijke positie, waardoor de drempel om hulp te vragen minder hoog is. De predikant of ouderling is niet altijd de vertrouwenspersoon waar een gemeentelid ingewikkelde problemen mee wil delen. De predikant staat elke zondag op de kansel en dat kan een belemmerende factor zijn. Het contact met de wijkouderling is, mede door het roulatiesysteem, niet altijd optimaal. Daarbij kennen de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt het ambt van ouderling en predikant toe aan mannen. Bij problemen op seksueel gebied, zoals misbruik, incest, seksuele identiteit ontstaat bij vrouwen vaak de behoefte aan een vrouwelijke vertrouwenspersoon. Waarmee overigens niet gezegd is dat de man geen belangrijke rol in het pastoraat inneemt.
Openheid in de gemeente
De gemeente, een veilig plaats voor iedereen. Een plek, waar iedereen zich thuis voelt, waar aandacht is ook voor problemen die moeilijk bespreekbaar zijn. Of is dit te idealistisch?
Veiligheid en openheid in de gemeente ontstaat door veilig en open te zijn. Dat lijkt een open deur, maar, hoe veilig en open is jouw gemeente? Vraag je je wel eens af waarom voor bepaalde problemen in jouw gemeente geen hulp gevraagd wordt? Ben je een transparante gemeente of zijn bepaalde thema’s in jouw gemeente niet of moeilijk bespreekbaar?
De vertrouwenspersoon kan een bijdrage leveren aan die openheid in de gemeente door het bespreekbaar maken van bepaalde problematiek in de gemeente. Naast de taak als aanspreekpunt kan zij (*) aandacht geven aan de preventietaak. Preventie begint al met de aanstelling van een interne vertrouwenspersoon!
Scholing, een noodzaak!
De functie van vertrouwenspersoon vraagt nogal wat vaardigheden. Scholing is een belangrijk instrument om optimaal te kunnen functioneren.
Van een IVP-er verwachten we dat zij goed kan luisteren, zich in kan leven in een ander en over goede gespreksvaardigheden beschikt. Daarbij heeft zij een portie levenservaring en een natuurlijk gevoel voor integriteit. Ze weet voldoende afstand te behouden en toch betrokken te zijn en kan met geheimhouding omgaan. Al deze eigenschappen zijn niet in 1 persoon van nature aanwezig. Hiervoor is scholing en training noodzakelijk.
Cursus Interne Vertrouwenspersoon
De Driehoek organiseert, in samenwerking met Het Meldpunt een cursus voor Vertrouwenspersonen. De cursus bestaat uit drie onderdelen van elk één dagdeel. Elk onderdeel is los te volgen. In de cursus krijgt de IVP-er zowel theoretische als praktische handvatten aangereikt. De cursus is gericht op het vergroten van kennis en het optimaliseren van attitude en vaardigheden.
Belangrijke items zijn seksueel misbruik en huiselijk geweld. De cursist leert een netwerk op te zetten en inter- of supervisie te organiseren. De cursus wordt ter plaatse gegeven, in de gemeente of de classis die de cursus aanvraagt. Kosten voor gemeente of classis: € 250,= per onderdeel.
Aantal deelnemers is minimaal 5, maximaal 8.
(*) We erkennen het belang van vrouwen in het pastoraat, maar er zijn ook situaties denkbaar dat een mannelijke ivp-er de voorkeur heeft. In dit artikel kiezen we voor de "zij" vorm. Waar zij is geschreven kan ook hij worden gelezen.